Biện pháp hữu hiệu nhằm từng bước cải thiện chất lượng môi trường tại Việt Nam và tiến tới có giải pháp căn cơ để giải quyết dứt điểm tình trạng này

Lĩnh vực môi trường 07/09/2020

Cử tri cho rằng, tình trạng ô nhiễm môi trường hiện nay gây bất an trong Nhân dân, nguyên nhân các nguồn ô nhiễm chính hiện nay từ: hoạt động xả thải của các cơ sở sản xuất công nghiệp; thu gom, xử lý rác thải; hoạt động của các làng nghề nói chung; sản xuất nông nghiệp sử dụng phân bón hóa học, thuốc bảo vệ thực vật; chất thải trong sinh hoạt và chăn nuôi ở trong khu vực nông thôn; hoạt động khai thác tài nguyên, khoáng sản sử dụng hóa chất… cho thấy tình hình vi phạm về môi trường diễn biến rất phức tạp. Cử tri kiến nghị Bộ Tài nguyên và Môi trường chủ trì phối hợp các Bộ, ngành liên quan đưa ra những biện pháp hữu hiệu nhằm từng bước cải thiện chất lượng môi trường tại Việt Nam và tiến tới có giải pháp căn cơ để giải quyết dứt điểm tình trạng trên (cử tri tỉnh Phú Thọ).

Trong thời gian vừa qua, Bộ Tài nguyên và Môi trường đã phối hợp với các Bộ, ngành, địa phương triển khai đồng loạt các biện pháp để giảm thiểu, khắc phục ô nhiễm môi trường từ việc hoàn thiện chính sách, pháp luật, thanh tra, kiểm tra, tăng cường hoạt động giám sát trong lĩnh vực bảo vệ môi trường. Với nỗ lực của cả hệ thống chính trị, nhất là vai trò hạt nhân của người dân, doanh nghiệp công tác bảo vệ môi trường có những chuyển biến tích cực. Tỷ lệ chất thải sinh hoạt được thu gom xử lý tăng bình quân 6%/năm, nhiều địa phương đã có mô hình xử lý hiệu quả như Nghệ An, Quảng Ninh, Ninh Bình, Quảng Bình, Cần Thơ, điển hình tại Đồng Nai tỷ lệ rác thải chôn lấp còn 43%; tỷ lệ thu gom xử lý chất thải rắn công nghiệp đạt 90%; tỷ lệ tro xỉ được tái sử dụng đạt trên 50%. Số xã đạt tiêu chí chuẩn nông thôn mới về môi trường tăng 8,3%. Đã chủ động kiểm soát nguy cơ ô nhiễm môi trường của các nguồn thải lớn, thiết lập hệ thống gần 900 trạm quan trắc kết nối trực tuyến với các Sở Tài nguyên và Môi trường, Bộ Tài nguyên và Môi trường có thể theo dõi trên các thiết bị di động, được kết nối với hệ thống điều hành của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ để theo dõi diễn biến môi trường phục vụ công tác điều hành. 

Tuy nhiên, tình trạng ô nhiễm môi trường vẫn còn diễn ra và chậm được khắc phục tại một số nơi như kiến nghị của cử tri. Trong thời gian tới, Bộ Tài nguyên và Môi trường tiếp tục phối hợp cùng các Bộ, ngành, địa phương thực hiện các giải pháp tổng thể nhằm giải quyết tình trạng ô nhiễm nêu trên, cụ thể: 

Xây dựng, hoàn thiện dự án Luật Bảo vệ môi trường sửa đổi với nhiều quy định, quyết sách tổng thể, toàn diện, đồng bộ, thống nhất, đột phá để đưa công tác bảo vệ môi trường trở thành trung tâm của quá trình phát triển bền vững, đảm bảo quyền được sống trong môi trường trong lành của Nhân dân; có các biện pháp kinh tế để điều chỉnh hành vi, chế tài xử lý nghiêm minh các vi phạm pháp luật về môi trường. Rà soát lại toàn bộ hệ thống quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về môi trường, tiến hành sửa đổi các quy chuẩn bảo đảm tiệm cận với quy chuẩn của các nước tiên tiến, trên cơ sở đó xem xét ban hành quy chuẩn kỹ thuật địa phương về môi trường, đảm bảo quy chuẩn kỹ thuật của địa phương phải cao hơn quy chuẩn kỹ thuật quốc gia. 

Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra việc chấp hành pháp luật về bảo vệ môi trường đối với toàn bộ các khu công nghiệp, cụm công nghiệp, các cơ sở sản xuất, kinh doanh dịch vụ, các khu xử lý rác thải, bãi chôn lấp, các nguồn thải lớn có xả thải ra các lưu vực sông và các sông nhánh; xử lý nghiêm những hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường, kể cả biện pháp đình chỉ hoạt động hoặc đóng cửa. - Tiến hành phân vùng để áp dụng công nghệ xử lý tích hợp đối với từng nguồn nước. Với những nguồn nước đã và đang bị ô nhiễm, sớm nghiên cứu, áp dụng công nghệ cải tạo phù hợp. Bên cạnh đó, phải chú trọng công tác xử lý tại nguồn thông qua việc triển khai thực hiện tốt quy định về hoạt động thoát nước và xử lý nước thải tại các đô thị, các khu công nghiệp, khu kinh tế, khu chế xuất, khu công nghệ cao, khu dân cư nông thôn tập trung. 

Tăng cường nghiên cứu, áp dụng các công nghệ, biện pháp xử lý chất thải rắn tiên tiến. Song song với đó cần chú trọng nâng cao ý thức cho người dân về phân loại chất thải rắn tại nguồn, tái sử dụng, tái chế chất thải rắn. 

Không cho phép các dự án đầu tư chưa xây dựng hệ thống xử lý nước thải, biện pháp quản lý chất thải rắn đảm bảo yêu cầu về bảo vệ môi trường đi vào hoạt động; các khu, cụm công nghiệp, cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ có xả thải ra nguồn nước phải đảm bảo xử lý nước thải theo quy định. Kiểm soát chặt chẽ việc thẩm định, cấp phép xả nước thải vào nguồn nước. 

Thực hiện lộ trình đưa các cơ sở sản xuất trong làng nghề di dời vào các cụm công nghiệp để có thể tập trung thu gom và xử lý chất thải. Có biện pháp kiểm soát chặt chẽ nước thải, chất thải trong sản xuất nông nghiệp để giảm thiểu ô nhiễm nguồn tại khu vực nông thôn.